Поранешниот премиер Љубчо Георгиевски се осврна на одбележувањето на 11 март – Денот на депортацијата на македонските Евреи, при што посочи дека јавната дебата во земјава често се води низ, како што вели, антибугарски наратив, наместо низ поширок историски контекст.
Според Георгиевски, во глобални рамки одговорноста за холокаустот е јасно поврзана со нацистичката политика на Адолф Хитлер и нацистичка Германија, но во Македонија, како што оценува, фокусот најчесто се става на Бугарија. Тој смета дека ваквиот пристап доведува до поедноставување на комплексните историски процеси и до занемарување на улогата на директните извршители на злосторствата.
Георгиевски истакнува дека во Европа постојат примери на земји како Албанија, Бугарија и Данска, кои, според него, успеале да ги спасат своите еврејски заедници. Во таа насока, тој прави разлика меѓу депортацијата и убиството, нагласувајќи дека нивното изедначување, како што вели, може да доведе до погрешно насочување на историската одговорност.
Во својата изјава, тој посочува дека во текот на Втората светска војна, дел од јавноста и меѓународните организации не биле целосно информирани за вистинската природа на логорите, при што наведува дека Црвен крст имал пристап до одредени логори. Сепак, додава дека денес постојат различни толкувања и ревизии на овие историски факти.
И покрај критиките кон начинот на кој се води дебатата, Георгиевски нагласува дека Бугарија, и покрај тоа што веќе има упатено извинување, треба да најде начин да преземе дел од одговорноста за депортацијата на Евреите од територијата на денешна Северна Македонија.
Во вториот дел од своето обраќање, Георгиевски се осврнува и на состојбите во тогашна Југославија, наведувајќи дека антисемитското законодавство било воведено уште пред Бугарија, како и дека на нејзината територија постоеле бројни логори. Според него, за разлика од одредени реакции во Бугарија, во Југославија немало значајни протести или организирани акции за спас на Евреите.
Дополнително, тој го споменува и прашањето за имотот на еврејската заедница по 1945 година, наведувајќи дека дел од имотот бил вратен од Бугарија кон тогашна Југославија, но дека останува нејасно како понатаму бил распределен. Во тој контекст, Георгиевски истакнува дека за време на неговиот мандат биле преземени чекори за враќање на дел од имотот на еврејската заедница.
Со овие ставови, Георгиевски повикува на, како што вели, подлабок и поизбалансиран пристап во разгледувањето на историските настани поврзани со холокаустот, со цел да се избегнат поедноставени и еднострани интерпретации.
