Српскиот историски коментатор и истражувач Мр Душан Илиќ, соработник на Институтот за европски студии во Белград, изнесе тврдење дека според одредени историски извори, првиот забележан Србин кој пристигнал во Америка бил човек по име Драган од Охрид.
Според неговите зборови, овој податок се наоѓа во писма од грофицата Марија Мадлен, која во тоа време престојувала на дворот на шпанскиот крал. Кралскиот двор тогаш финансирал експедиции кон Новиот свет, а грофицата во својата преписка ги споменувала луѓето кои учествувале во тие патувања.
Илиќ наведува дека грофицата Марија Мадлен водела преписка со своја роднина во Париз. Во едно од тие писма, како што тврди тој, таа ги споменува членовите на експедицијата и меѓу нив го наведува и човекот по име Драган од Лихнид.
Лихнид, односно Лихнидос, е старото име за градот Охрид. Според Илиќ, токму овој запис претставува историски документ во кој се споменува човек од Охрид како учесник во една од раните експедиции кон Америка.
„Тоа е првиот забележан Србин во Америка според официјалната историја, но тоа не се толкува така денес“, вели Илиќ.
Тој додава дека во современите историски и јавни дебати постојат различни тврдења за идентитетот на Драган од Охрид. Според него, во Македонија често се тврди дека Драган бил Македонец и дека претставува првиот Македонец кој стигнал во Америка. Од друга страна, некои бугарски автори сметаат дека тој бил Бугарин.
„Денес Македонците велат дека Драган бил Македонец и дека тоа е првиот Македонец во Америка, Бугарите велат дека е Бугарин, а ние не кажуваме ништо“, изјавува Илиќ.
Тој смета дека ваквите толкувања се резултат на современи национални интерпретации на историски личности од многу поран период. Според Илиќ, во времето кога се случувале овие настани не постоеле модерните национални категории кои денес се користат.
„Во тој момент не постоеле ниту Бугари ниту Македонци во денешната смисла на зборот“, тврди Илиќ.
Неговата изјава повторно ја отвори темата за тоа како историските личности и настани од минатото се толкуваат од различни национални перспективи. Прашањето за идентитетот на луѓето од Балканот во раниот нов век често предизвикува дебати меѓу историчарите и јавноста во регионот.
Иако овие тврдења се дел од пошироките историски расправи, приказната за Драган од Охрид, според Илиќ, претставува интересен пример како една историска белешка од старите писма може да стане предмет на различни толкувања во современото време..
